1

ابزارهای رونویسی مبتنی بر هوش مصنوعی در مطب‌ها و مراکز درمانی به‌سرعت در حال گسترش هستند و به پزشکان کمک می‌کنند زمان کمتری را صرف امور اداری و ثبت اطلاعات کنند. بااین‌حال، فعالان حوزه سلامت در بریتانیا هشدار داده‌اند که استفاده از این فناوری‌ها بدون نظارت و کنترل کافی می‌تواند بیماران را در معرض خطر قرار دهد. این ابزارها که گاهی دستیار هوش مصنوعی پزشک (AI Scribe) نامیده می‌شوند، صدای گفتگوی میان پزشک و بیمار را ضبط و آن را به متن تبدیل می‌کنند.

سپس هوش مصنوعی می‌تواند از این گفتگو خلاصه‌ای تهیه کند یا اطلاعات مهم را برای ثبت در پرونده پزشکی استخراج کند. هدف اصلی استفاده از این فناوری، کاهش بار اداری پزشکان است. پزشک به‌جای آنکه در طول ویزیت به‌طور همزمان مشغول یادداشت‌برداری و تکمیل پرونده باشد، می‌تواند روی گفتگو با بیمار تمرکز کند و در ادامه از متن و خلاصه تولیدشده توسط ابزار هوش مصنوعی استفاده کند.

بااین‌حال طبق گزارش ها، نگرانی اصلی این است که هوش مصنوعی ممکن است در فرایند رونویسی یا خلاصه‌سازی، اطلاعات را اشتباه تشخیص دهد یا بخشی از صحبت‌های بیمار و پزشک را نادرست ثبت کند. چنین خطایی در محیط پزشکی می‌تواند پیامدهایی بسیار جدی‌تر از یک اشتباه معمولی در متن داشته باشد. برای مثال، اگر یک علامت، نام دارو، مقدار مصرف یا سابقه پزشکی بیمار به‌درستی ثبت نشود، احتمال دارد پزشک در ادامه بر اساس اطلاعات ناقص یا نادرست تصمیم‌گیری کند.

فعالان حوزه سلامت همچنین درباره نحوه ذخیره، پردازش و استفاده از فایل‌های صوتی و متن‌های تولیدشده توسط این ابزارها پرسش‌هایی مطرح کرده‌اند. گفت‌وگوی میان پزشک و بیمار حاوی اطلاعات بسیار حساس پزشکی و شخصی است و بنابراین نحوه حفاظت از این داده‌ها اهمیت ویژه‌ای دارد. از سوی دیگر، استفاده از ابزارهای هوش مصنوعی نباید به این تصور منجر شود که متن یا خلاصه تولیدشده توسط آن بدون نیاز به بررسی انسانی قابل اعتماد است.

پزشک همچنان باید اطلاعات تولیدشده توسط سیستم را بررسی و صحت آن را تأیید کند. با وجود این نگرانی‌ها، ابزارهای AI Scribe می‌توانند مزایای قابل‌توجهی برای نظام سلامت داشته باشند. کاهش زمان صرف‌شده برای مستندسازی، کاهش فشار کاری پزشکان و فراهم کردن امکان تمرکز بیشتر بر بیمار، از مهم‌ترین دلایلی است که باعث شده این فناوری مورد توجه قرار گیرد.

مسئله اصلی، به گفته منتقدان، نه استفاده از هوش مصنوعی در پزشکی، بلکه نحوه استفاده از آن و وجود سازوکارهای مناسب برای مدیریت خطا و مسئولیت‌پذیری است. هرچه این ابزارها در محیط‌های درمانی گسترده‌تر استفاده شوند، نظارت دقیق‌تر بر عملکرد آنها و اطمینان از صحت اطلاعات تولیدشده اهمیت بیشتری پیدا خواهد کرد. در نهایت، هوش مصنوعی می‌تواند به کاهش بار اداری کارکنان بخش سلامت کمک کند؛ اما در محیطی که یک خطای کوچک ممکن است مستقیماً بر سلامت بیمار تأثیر بگذارد، نباید جایگزین قضاوت حرفه‌ای پزشک شود.