1

در سال‌های اخیر، بسیاری از تولیدکنندگان گوشی‌های هوشمند، دستگاه‌های خود را با درجه‌بندی بالای حفاظت در برابر نفوذ (Ingress Protection یا IP) روانه بازار کرده‌اند که این موضوع، این باور را در میان کاربران ایجاد کرده که گوشی‌هایشان کاملاً در برابر آب مصون هستند. اما واقعیت فنی، بسیار دقیق‌تر و تا حدی گمراه‌کننده‌تر از آن است که در نگاه اول به نظر می‌رسد. در این مقاله، به بررسی جامع استاندارد IP68، محدودیت‌های آن و نکاتی که پیش از قرار دادن گوشی در مجاورت آب باید بدانید، می‌پردازیم.

درجه‌بندی حفاظت در برابر نفوذ (IP) چگونه کار می‌کند

برای درک کاستی‌های ادعاهای مرتبط با ضدآب بودن گوشی، آگاهی از نحوه عملکرد درجه‌بندی IP ضروری است. این استاندارد توسط کمیسیون بین‌المللی الکتروتکنیک (IEC) تدوین شده است. نخستین رقم در درجه‌بندی‌هایی نظیر IP68، نشان‌دهنده سطح مقاومت محصول در برابر ذرات جامد مانند گرد و غبار است که عدد 6، بالاترین سطح آن محسوب می‌شود. رقم دوم، مرتبط با مقاومت در برابر آب است که عدد 9، حداکثر سطح ممکن را نشان می‌دهد.

در صورتی که در جایگاه نخست علامت X درج شود، به این معناست که آزمون حفاظت در برابر گرد و غبار انجام نشده است.میزان تحم ل هر سطح در برابر آب، با دقت فراوانی تعریف شده و از قطرات آب تا غوطه‌وری کامل را شامل می‌شود؛ اما این دقت تا درجه IPX8 ادامه می‌یابد. در حالی که درجه IPX7 به معنای تحمل غوطه‌وری تا عمق 1 متر به مدت 30 دقیقه است، مشخصات فنی مرتبط با درجه IPX8 عمدتاً توسط هر سازنده به‌طور مجزا تعیین می‌شود.

تنها وجه تمایز قطعی، توانایی تحمل عمق بیش از 1 متر است؛ اما تعیین دقیق عمق و مدت زمان مجاز، وابسته به مدل خاص دستگاه می‌باشد. برای نمونه، برخی از مدل‌های جدیدتر آیفون قادر به تحمل غوطه‌وری تا عمق 6 متر به مدت 30 دقیقه هستند، در حالیکه مدل‌های قدیمی‌تر، بسته به نوع دستگاه، بین 2 تا 4 متر را تحمل می‌کنند؛ با این حال، همگی دارای درجه IP68 هستند.

آیا درجه IP68 به‌معنای کاملاً ضدآب بودن است؟

متأسفانه برای کاربرانی که به‌طور مکرر با آب سروکار دارند یا دستگاه خود را در معرض شرایط مرطوب قرار می‌دهند، باید گفت که این ادعاهای مقاومت در برابر آب، اساساً برای شرایط واقعی و روزمره طراحی نشده‌اند. فرایند آزمون درجه IP، در شرایطی ایده‌آل انجام می‌شود که آب مورد استفاده، گرم، شور، گل‌آلود، حاوی کلر یا به‌طور کلی ناخالص نبوده، آب در حالت سکون قرار دارد و دستگاه به‌آرامی در آن غوطه‌ور می‌شود.

مگر اینکه کاربران به‌طور فعال تمامی این شرایط را بازسازی کنند، عوامل متعدد دیگری وجود دارند که تعیین می‌کنند گوشی سالم می‌ماند یا خیر. همچنین، دستگاه مورد آزمون کاملاً نو است؛ حتی در صورت استفاده از قاب با کیفیت بالا، هرگونه ضربه یا فشار وارده به گوشی می‌تواند آسیب‌های ظریف و گاه نادیدنی ایجاد کند که نحوهٔ تأثیرپذیری آن از آب را تغییر دهد. با در نظر گرفتن این نکته که جزئیات دقیق استاندارد IP68 تا حد زیادی به سیاست‌های هر سازنده بستگی داشته و ممکن است تنها حداقل شرایط فنی لازم برای اخذ این درجه تأمین شده باشد، احتمال آسیب‌دیدگی دستگاه در مواجهه با آب افزایش می‌یابد.

اگر امید دارید که با انتخاب دستگاهی با درجه IP69 از این محدودیت‌ها اجتناب کنید، باید گفت که این رویکرد نیز راهگشا نیست. اگرچه گوشی‌های با درجه IP69 نادر هستند، اما حتی این دستگاه‌ها نیز برای استفاده در محیط‌هایی مانند استخر یا جیب خیس مناسب نیستند. عدد 9 در این درجه‌بندی، نشان‌دهندهٔ توانایی تحمل جت‌های آب با فشار و دمای بالا است و هیچ‌گونه محافظت افزون‌تری در برابر غوطه‌وری ارائه نمی‌دهد. برای حفظ ایمنی واقعی گوشی هوشمند، ضروری است که به هر نحو ممکن از تماس آن با آب خودداری شود (فارغ از هرگونه درجه IP).

نتیجه‌گیری

استاندارد IP68، اگرچه نشان‌دهنده سطح بالایی از مقاومت در برابر نفوذ آب و گرد و غبار است، اما به‌معنای ضدآب بودن مطلق دستگاه نمی‌باشد. شرایط آزمون، با شرایط استفاده روزمره تفاوت اساسی دارد و عواملی نظیر کیفیت ساخت، سابقه ضربات وارده، و نوع مایع تماس‌دهنده، همگی در عملکرد نهایی دستگاه مؤثرند. بنابراین، آگاهی از محدودیت‌های فنی این استاندارد و رعایت احتیاط‌های لازم، نقشی کلیدی در افزایش طول عمر و حفظ عملکرد بهینه گوشی هوشمند ایفا می‌کند.